بازخوانی هنر آیینی با تمرکز بر دین و مذهب

بازخوانی هنر آیینی با تمرکز بر هنر نمایش و ارتباط آن با دین و مذهب

بیان احساسات درونی بشر در طول تاریخ، به عنوان ابزاری جهت کسترش مفاهیم فرهنگی و قومی به صورت های مختلف انجام پذیرفته است.

بسیاری از صاحب نظران و پژوهشگران اتفاق نظر دارند که منشاء پیدایش نمایش، آیین ها و مناسک و مراسم های مذهبی است.

 

یکی از تعاریف ارائه شده برای دین  (که بر گرفته از معنای لغوی آن است) هر گونه راه و روشی ست که برای چگونه زیستن و مسیر زندگی برگزیده می شود.

از طرفی آیین نیز می تواند یک روش تعلیمی باشد زیرا مشخصا در جامعه ابتدایی که زبان نوشتاری وجود نداشته اجرای آیین نشانه ای است برای انتقال دانش و سنن یک قوم به نسل های بعد. با توجه به اینکه انسان ماهیتی اجتماعی دارد از ابتدای خلقت ناگزیر به تشکیل واحد هایی از قبیله، طایفه، قوم یا ملت بوده است؛ پس عمیقا به تجارب جمعی متکی است.

در نتیجه  هویت یک گروه اجتماعی عبارت است از مشترکاتی از آداب و رسوم و عقاید آنها؛ یکی از شیوه های نمود یافتن این آداب و رسوم در طول تاریخ نمایش ها و آیین هایی از از هر قوم و ملت است که در قالبی نمایش گونه ظهور پیدا می کنند.

به نحوی که می توان گفت بیشتر آیین های نمایشی ریشه در آداب و عقاید و باور های مردم داشته که به مرور زمان به صورت آیین و سنت از نسلی به نسلی دیگر انتقال یافته و جزئی از میراث هر قوم و ملت گردیده اند.

در نتیجه می توان گفت اشتراکات و ریشه های واحدی در میان دین، آیین و نمایش وجود دارد که پژوهش پیش رو علاوه بر انجام مطالعاتی در راستای فهم این عناوین در پی یافتن تعاریفی از اشتراکات ما بین آنها می باشد.

هنر مفهومی است در نهاد بشریت، و هنرهای نمایشی، برخاسته از نیازهای روحی و عاطفی انسان هاست. هنرهای نمایشی به ویژه نمایش نسبت به سایر هنرها ویژگی های متمایزی دارند.

این هنرها: زنده، مردمی، نمادین، خیال انگیز، اثرگذار و اثر پذیر، برخاسته از سنت ها و عقاید، در تعامل با فرهنگ و مسائل اصیل انسانی هستند.

هنر نمایشی، از جمله هنر هایی ست که در حضور جمع به اجرا در می آیند؛ و یا به عبارت دیگر با گروه تماشاگران سروکار دارند نه با تک تک افراد.

غفلت از جنبه ی معنوی حیات و تمرکز بر جنبه های مادی به مرور این آگاهی را به بشر داده است که وجهی وساحتی از حیات مغفول مانده و او دانسته یا ندانسته در پی پاسخگویی به آن نیاز است اجرای نمایش های آیینی سنتی می تواند از فراموش شدن بسیاری از آیین های نمایشی که درحال از بین رفتن هستند، جلوگیری کند.

نمایش های سنتی آیینی ایرانی مفاهی بسیار ادرتمندی را در دل خود نهفته دارد که باید زنده نگه داشته شود به عنوان مثال”تعزیه” و “نمایش سنتی شادی آور” دو سرچشمه هنر نمایش ایران هستند که باید حفظ شوند و چنان چه توجه ویژه به این هنر ناب نشود به تدریج دچار فراموشی و رکود شده و از بین خواهد در این پژوهش تلاش گردید به  شناختی از  مفاهیم پایه ی هنر ، رفت.

در این راستا با هدف شناخت هر چه بهتر هنر های آیینی های نمایشی و آیینی پرداخته و نیز به ارتباطی  میان این مفاهیم دست یافت. از اهداف دیگر این پزوهش تیین و روشن سازی ارتباط میان ریشه های آیین های مذهبی با آداب و رسوم مجامع بوده است.

که در جهت نیل به این هدف پس از آشنایی با مفاهیم پایه ای در ارتباط با موضوع پژوهش، سعی در یافتن اشتراکات و ارتباط میان آنها گردید.

نهایتا لازم به ذکر است که این پژوهش اقدامی خواهد بود در راستای باز زنده سازی و توجه بیشتر به آیین ها و رسوم ارزشمندی که میراث به یادگار مانده از پیشینیان هستند.

هنرهای نمایشی ( مانند: نمایش ایرانی، تئاتر غربی، شاهنامه خوانی، تعزیه، روضه های محلی و … ) در ایران دارای پیشینه شایان توجهی می باشند و همواره در فرهنگ این ملت وجود داشته اند، هر چند تحت تاثیر اوضاع اقتصادی و مذهبی حاکم بر جامعه در هر دوران از تاریخ دچار افت و خیز های بسیاری شده و به تبع ان اشکال گوناگونی به خود گرفته است، اما همواره به شکلی خود را عیان کرده و ماندگار شده است.

به عنوان مثال، نمایش تعزیه به طور مستند بیش از چند سال قدمت ندارد، زیرا در اثار هیچ شاعر یا کتاب تاریخی و یا تذکره نامه ای که به دوران پیش از صفویه متعلق باشد کوچکترین اشاره ای به آن دیده نمی شود.

کسترش فراوان تعزیه در میان مردم عادی ب این نکته مهم دلالت دارد که ریشه های عمیقی می بایست در تاریخ اجتماعی و فرهنگی مردمان ما داشته باشد که این سرچشمه بر ما ناشناخته مانده.  گرچه در دنیای باستان, سرزمین هند و یونان که همسایگان بزرگ سیاسی و فرهنگی ما بوده اند، نمایش صحنه ای وجود داشته است؛

اینکه نتیجه بگیریم پس قاعدتا کشور ما با آن پایه تمدنی در رشته های گوناگون می بایست چنین شکلی از هنر را داشته باشد، سخت مورد تردید است و همگان بر آن موافقت ندارند. قرار گرفتن سرزمین ایران در معرض تاخت و تازهای متعدد، آسیب های فراوانی بر نشانه ها و شواهد تمدنی وارد ساخته و همین باعث گردیده است که جست و جوی پیشینه هنر نمایشی در ایران دشوار گردد و هرچه به زمان های دور تر برگردیم دشوار تر نیز خواهد بود.

با توجه به اینکه از نظر تاریخی ” نمایش” و ” مذهب” دارای ریشه های مشترکی در آیین ها و شعائر مذهبی بوده و نیز پیوند بسیار نزدیکی با هم دارند؛ لذا در مطالعات انجام شده تعاریف و ارتباط انها مورد بررسی قرار گرفته است. مطالب این مقاله بر اساس کلید واژه ها عنوان شده اند؛

به نحوی که در ابتدا مفاهیم معرفی و در نهایت ارتباط میان آنها بیان می شود. در جهت دست یابی به این مقصود, ابتدا واژگان تخصصی مرتبط و عنوان شده در موضوع مورد مطالعه قرار گرفته و سپس مطالب دسته بندی شده اند.

در بخش هایی سعی شده با ارائه جداولی مطالب همراه با ارائه ای گرافیکی، به اختصار توضیح داده شوند.

لازم به ذکر است که پس از طرح موضوع و انتخاب منابع اطلاعاتی, مطالعات انجام شده از طریق شیوه مطالعات کتابخانه ای و میدانی صورت پذیرفته است.

 

ما منتظر نظرات خوب شما هستیم شرکت معماری و دکوراسیون داخلی دکوطرح با کادری مجرب در امر پیمانکاری و ساخت و ساز پروژه های عمرانی و مهندسین ذیربط، از صفر تا صد پروژه شما را اچرا می نماید. این تیم با سابقه ای طولانی در امر ساخت و ساز و اجرا در خدمت شما هموطنان گرامی می باشد.

در دکوطرح بخوانید :

شرکت معماری و دکوراسیون داخلی دکوطرح خدمات خود را در ازگل، اقدسیه، الهیه، اوین، باغ فردوس، تجریش، دارآباد، درکه، دربند، زعفرانیه، فرمانیه، فرشته، قیطریه، کامرانیه، محمودیه، ولنجک، نیاوران اختیاریه، پاسداران، دروس، دولت، دیباجی، جردن-ولیعصر، سیدخندان، ظفر، قلهک، ونک و میرداماد، سایر مناطق تهران ارائه می دهد.

برای مشاوره ی رایگان می توانید با شماره های ۰۹۱۲۲۴۶۰۰۸۹ | ۰۹۱۹۹۱۹۱۷۴۱ به طور مستقیم تماس گرفته و یا در صورت نیاز با شماره ی دفتر ۰۲۱۲۲۱۷۲۰۶۹ | ۰۲۱۲۲۱۷۲۰۶۸ در تماس باشید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *